GUDDIGA DUGSIGA EE MPS

Magacaygu waa Christin Crabtree, waxaana u tartamayaa inaan noqdo Agaasimaha Guddiga Dugsiyada ee Guud ee Minneapolis. Muddo ka badan 20 sano, waxaan xiriiro la sameeyay barayaasha, shaqaalaha dugsiga, iyo maamulayaasha anigoo ah waalid MPS ah, bare, hoggaamiye PTO ah, xubin ka tirsan golaha rugta, iyo isxilqaame. Khibradayda ka shaqaynta bulshada waxay isugu jirtay abaabulka heer hoose iyo hoggaaminta guddiyada ururada aan macaash-doonka ahayn. Ka go’naantayda ku aadan magaaladeenna ayaa kobcisay kalsoonida xubnaha golaha magaalada, komishanada degmada, iyo sharci-dejiyeyaasha gobolka. Waxaan diyaar u ahay inaan xiriirada aan leeyahay ugu faa’iideeyo degmada dugsiga, anigoo la shaqaynaya isbahaysi ballaaran oo ka kooban hoggaamiyeyaasha la soo doortay iyo xubnaha bulshada si loo kordhiyo maalgelinta gobolka ee dugsiyada dadweynaha ee bulshadeennu mudan tahay.

Dugsiyada dadweynaha waxay suurageliyaan inaan suuraysanno kana wada-shaqayno Minneapolis-ta aan mudannahay: magaalo uu qof kasta oo deggan ku barwaaqoobi karo. Minneapolis waxay ugu fiican tahay marki aan isugu nimaadno ujeeddo ballaaran. Waxaan is-tusnay waxa ay u egtahay in la dhiso tallaabo wadajir ah oo ku dhisan daryeel. Sanadki 2022, waxaan gacan ka gaystay aasaaska Minneapolis Families For Public Schools, anigoo la shaqaynaya daryeelayaasha guud ahaan Minneapolis si aan ugu guulaysano dugsiyada aan mudannahay. Abaabulkeena wuxuu u horseeday daryeelayaasha inay hoggaamiyaan 3000 oo shaqo oo kormeer ah toddobaadkii ayna qaybiyaan in ka badan $3.5M oo ah gargaar wadajir ah inti lagu jiray hawlgalki Operation Metro Surge, iyagoo qoysaska siinaya hoy iyo quudin. Waxaan diyaar u ahay inaan isla tamartaas u keeno guddiga dugsiyadeena si aan ugu dagaalamo waxbarashada dadweynaha.

Waxaa iga go’an daacadnimo, run sheegid, iyo daahfurnaan, waxaana u adeegi doonaa dadweynaha anigoo ku xirnaanayo bulshadeenna; waana idin hor-taaganahay xagga isla-xisaabtanka. Maamul wanaagga wuxuu u baahan yahay habab, habraacyo, iyo kormeer xooggan si loo xaqiijiyo in hoggaamiyeyaasha ay si masuuliyad leh u maamulayaan lacagaha iyo ammaanada dadka ay matalaan. Waxaan mudnaan siiyaa inaan joogo xaafadaheenna, dugsiyada, iyo munaasabadaha bulshada. Waxaan mudannahay hoggaan la heli karo oo ka jawaaba baahiyaha, waxaana aad ugu faraxsanahay waxa aan si wadajir ah u qaban karno.

Arday kasta oo dhigta dugsiyada MPS wuxuu mudan yahay waxbarasho tayo sare leh. Degmo ballaaran oo leh tiro iyo baahiyo arday oo kala duwan, bulshooyinka dugsiyada ee gaarka ah waxay leeyihiin mudnaano kala duwan. Waxaa jira qaybo ka mid ah miisaaniyadda halkaas oo dugsiyada gaarka ahi ay leeyihiin awood dheeraad ah, waxaana jira meelo gaar ah halkaas oo dugsiyadu ay tahay inay u hoggaansamaan siyaasadda degmada iyo waajibaadka ka socda dawladaha gobolka iyo federaalka.

Dugsi kasta oo Minneapolis ah wuxuu helaa lacago kala duwan oo meelgelin ah iyadoo lagu salaynayo arrimaha sida diiwaangelinta, heerarka dakhliga (maalgelinta Title I), ardayda ku hadasha luuqadaha badan, iyo barnaamijyada waxbarashada gaarka ah. Inta badan maalgelintan waxaa lagu bixiyaa ujeeddo la waajibiyay oo gaar ah. Waxaa sidoo kale jira shuruudo maalgelin oo diyaarsan oo kooxaha dibedda (oo ay ku jiraan PTO-da) ka hor istaaga inay si toos ah u bixiyaan mushaharka shaqaalaha. Siyaasadaha sida middan waxaa loogu talagalay inay yareeyaan farqiga u dhexeeya guud ahaan dugsiyada MPS si ay dhammaan ardaydu u helaan jawi dugsi oo xooggan oo leh xarumaha warbaahinta, fasallada farshaxanka, iyo saamiyada macallimiinta iyo shaqaalaha oo ku filan oo ammaan ah.

Meelaha maamulayaasha ay leeyihiin dabacsanaan ku aadan miisaaniyadaha heerka dugsiga, qaabka golaha rugta ee dugsiyada MPS waxay dhiirigeliyaan talooyinka la wadaago ee ka socda daryeelayaasha, barayaasha, iyo bulshada ee ku saabsan go’aamada miisaaniyadda sannadlaha ah. Waxaa jirta kala duwanaan ku aadan qaabka dugsiyada gaarka ahi ay u wajahaan habkan, taasoo keenaysa helitaanka aan loo sinnayn ee xogta iyo ka-qayb-galka dadka ay MPS u adeegto. Tani waa fursad ka maqan dugsiyada MPS si ay uga faa’iidaystaan xikmadda iyo khibradaha kala duwan ee ay hayaan dadka ay ka kooban tahay degmadeena. Ka agaasime ahaan, waxaan ka shaqayn doonaa hirgelinta ka-qaybgal bulsho oo si aad ah loogu qasday oo joogta ah guud ahaan degmada, anigoo xaqiijinaya inaan miiska soo saaro codad kala duwan oo dugsiyadeena dadweynaha ah.

Jaritaanada iyo xiritaanada kor uma qaadi doonaan caafimaadka Minneapolis; jarista maalgelinta ma aha istiraatiijiyad guul u ah mustaqbalkeenna. Waxaan u baahanahay hiigsi wanaagsan oo dib u habeeya sida degmadu u qoondayso kheyraadka si loo bixiyo waxbarashada tayada leh ee ay Minneapolis mudan tahay.

Kordhinta diiwaangelinta waa hal qayb oo ka mid ah xasilinta degmadeena sababtoo ah maalgelinta gobolka ee arday kasta ayaa ah isha ugu weyn ee dakhliga soo gala MPS. Arrimo badan ayaa horseeday hoos u dhaca ku yimid diiwaangelinta, sida caabuqi safmarka ahaa, helitaan la'aanta guryo ammaan ah oo la awoodi karo, siyaasado wiiqaya dugsiyada dadweynaha, iyo hirgelinta Comprehensive District Design oo aad looga soo horjeedo. MPS waa inay adeegsato dadaallo lagu dhaqaajiyo xiriir, iyo xog si ay u sii haysato una soo jiidato qoysaska iyagoo isla markaana la kaashanaya maamullada kale si ay u hirgeliyaan siyaasado qoysaska ku haya Minneapolis. MPS waxay la kulantay koror ku yimid diiwaangelinta oo dhexdhexaad ah sanad dugsiyeedki 2024-2025, hase yeeshee tani waxaa hoos u dhigay Operation Metro Surge, taasoo saamaynta weli aan si buuxda loo ogayn. Waxaan u riyaaqay istiraatiijiyadaha sida ballaarinta Pre-K iyo dariiqyada waxbarasho ee joogtada ah ee loogu talagalay ardayda. Waxaan qorshaynayaa inaan dhiso hindiseyaashan anigoo ka shaqaynaya inaan kordhiyo sii-joogista ardayda ee dugsiga dhexe.

Waxaan indho cusub iyo daah-furnaan badan u keenayaa go’aamada miisaaniyadda. Dhaashboodhka miisaaniyadda onlaynka ah waa tallaabo koowaad oo wanaagsan. Si loo dhiso kalsoonida, MPS waa inay xoojisaa koontaroollada gudaha ayna dejisaa siyaasado iyo habraacyo lagu gaaro gudbinta biilasha saxda ah ee adeegyada, kana fogaato kharashgaraynta aan loo baahnayn, korna u qaadaa isku-dubaridka waaxyaha oo dhan si loo xaqiijiyo tashiilka kharashaadka.

Maalgelinta gobolka waa dariiq muhiim ah oo lagu gaaro xasillooni miisaaniyadeed oo ku aadan Minneapolis iyo dugsiyada dadweynaha ee guud ahaan Minnesota. Minnesota waxay hadda ku jirtaa kaalinta 26aad ee maalgelinta waxbarashada dadweynaha ee Mareykanka. Waxaan si joogta ah u joogaa xarunta Capitol, waxaana sii wadi doonaa inaan halkaas sii joogo anigoo garab jooga barayaasha, shaqaalaha, maamulka, iyo daryeelayaasha anagoo u doodayna xeerarka ilaalinaya isla markaana maalgelinaya dugsiyadeena. Waxaan u dagaalanka maalgelinta iyo hagaajinada nidaamiga ee xarunta Capitol ka dhigi doonaa mid mudnaan weyn u leh degmada.

Degmadeenu waxay ka kooban tahay bulsho qoysas hawlkar ah oo firfircoon, oo aad isugu duuban—xaqiiqo ay caddaysay jawaab-celintii baaxadda lahayd ee laga bixiyay Operation Metro Surge. Dadka ayaa ududub-dhexaad u ah waxkasta oo aan ku samayno dugsiyada MPS waxaana rajaynayaa inaan dhisno isbahaysiyo ku salaysan mudnaanaha aan wadaagno.

Waxaa iga go’an inaan fursado joogta ah siiyo ka-qaybgalka bulshada anigoo bixinaya saacado xafiis oo furan magaalada oo dhan si aan u xaqiijiyo helitaan loo siman yahay oo ku qotoma qiyamyada Jawiga ee dugsiyada MPS:

- Sinnaan, matalaad iyo ka-hortagga cunsuriyadda

- Badqabka iyo fayo-qabka jireed iyo shucuureed

- Xiriirada, kalsoonida, iyo wada-xiriirka

- Go’aan qaadasho iyo cod la wadaago

Iyadoo taa laga duulayo, ballanqaadkaygu waa:

1. Inaan hufnaan u keeno doorka matalaada guddiga dugsiga—waxaad ogaan doontaan waxa aan sameynayo, waxaadna i arki doontaan anigoo ku hawlan bulshada.
2. Inaan ahaado mid ay heli karaan dadka aan matalo—haddii aad isoo wacdaan, waan idin ka qaban doonaa.
3. Inaan dhammaan ugu doodo heerarka ugu sarreeya ee go’aan qaadashada anigoo isla markaana goob joog u ahaanaya shaqada heerka wadada.

Dugsiyadu waxay guulaystaan marka ay ku qotomaan baahiyaha bulshada laguna daro go’aan qaadasho wadajir ah. Tani waxaa lagu gaari karaa habab loo qasday oo mudnaanta siiya xiriir-dhiska, go'aan-qaadashada wadajirka ah, iyo hababka dib-u-heshiisiinta. Waxaan aaminsanahay in dadka ay inta badan saameeyaan go’aamada laga qaybgeliyo go’aan qaadashada. Shaqadayda xubin guddi ahaan waxay ka shidaal qaadan doontaa ka ogaanshaha qoysaska, dadka ka shaqeeya MPS, iyo xubnaha bulshadeenna anigoo diiradda saaraya mudnaantooda iyo waxa ay u baahan yihiin si MPS looga dhigo degmo dugsiyeedka ay ardaydu mudan yihiin inay ku soo hirtaan.

Ka ahaan waalid iyo macalin hore, waan ogahay in akhriska iyo wax qorista uu mudnaan sare u leeyahay qoysaska. Bulshadeennu waxay mudan tahay wada-hadallo macno leh oo ku saabsan akhris waaqici ah, dhinacyo badan laga eegayo, isla markaana u arka ardayda inay yihiin shakhsiyaad dhammaystiran. Akhrisku waa aasaaska waxbarashada–qayb lama-huraan u ah in qofku xog ogaal u noqdo dimuqaraadiyadda, xarun ay ka soo maaxdaan malaynta iyo hal-abuurka, iyo il laga helo farxad. Waxaan rabaa ardaydu inay jeclaadaan akhriska, ku faraxsanaadaan inay maktabadda ku sahmiyaan dugsiga, inay isku arkaan buugaagta ay akhriyaan, isla markaana ay si joogto ah u heli karaan khubarada dhanka warbaahinta.

Waxaa jira xiriir u dhexeeya guusha ardayga iyo badqabka magaaladeena guud ahaan: carruurta hesha fursado madadaalo, dad waaweyn oo lagu kalsoonaan karo, cunto ku filan, iyo hoy xasilan ayaa guuleysta. Carruurta waxay safarradooda tacliinta ka bilaabaan goobo iyo khibrado kala duwan, waxayna u baahan yihiin dugsiyo kula kulma halka ay joogaan, oo bixinaya qaab-dhismeedka iyo badqabka loo baahan yahay si wax loo barto. Ardaydu waxay mudan yihiin helitaanka maadooyin doorasho ah oo tayo sare leh oo dhiirigeliya ka-qaybgalka isla markaana xaqiijiya inaan gaarno meel ka shishaysa dhibcaha imtixaanka si aan wax u barno ilmaha idil ahaantooda. Fasallada tirada yar leh waxay kobciyaan akhriska iyo wax qorista; tiro ku habboon waxbarashada gaarka ah iyo ardayda luuqadaha badan ku hadla ayaa fure u ah abuurista jawi dugsi oo la xaqiijiyay iyo xaqiijinta in arday kastaa uu helo waxbarasho tayo sare leh.

MPS ayaa maalgelisay akhris-qoraalka ardayda iyagoo u maraya tababar iyo manhaj lagu hagayo xog, oo cilmi-baaris ku salaysan; waan taageeraa dadaalladan, waxaana rajeynayaa inaan ka qaybqaato horumarinada manhajka mustaqbalka. Heerarka akhris-qoraalka hoos ayay u dhacayaan heer qaran; dhibcaha akhriska ee MPS waxay ka hooseeyaan celceliska qaranka; waxayna Minnesota kaalinta 26aad kaga jirtaa maalgelinta dugsiyada. Cabbirraadan waa kuwo isku xiran. Ardaydeenna waxay mudan tahay wax wanaagsan taasina waxay qaadanaysaa maalgelin. Xubin guddi ahaan, waxaan sii wadi doonaa inaan taageero tiro fasal oo macquul ah iyo helitaanka loo siman yahay ee kheyraadka waxbarashada, iyada oo aan la joojin barnaamijyada manhajka ee ardayda ka dhiga kuwo firfircoon.